ABD Başkanı Donald Trump’ın ABD’nin İran ile nükleer anlaşmadan çekildiğini duyurdu. Trump konuşmasına ”İran, Ortadoğu’da Hizbullah, Hamas, El Kaide ve Taliban gibi terörist organizasyonları destekliyor” diye başladı, İran’ın nükleer silah üretmeye devam ettiğini vurguladı. “Nükleer anlaşamadan çekildiğimizi açıklıyorum” dedi.
ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray’da bugün düzenlediği basın toplantısında, İran ile varılan nükleer anlaşmadan ABD’nin çekileceğini açıkladı. Trump, kendisinden önceki ABD Başkanı Barack Obama döneminde 2015 yIlında imzalanan; İngiltere, Fransa, Rusya ve Çin’in de imzaladığı anlaşmadan tek taraflı olarak çekileceğini duyurdu.
İran’ın nükleer programına ilişkin ortak geniş çaplı girişim planı BM Güvenlik Konseyi’nin beş daimi üyesi olan; ABD, İngiltere, Çin, Rusya, Fransa ile AB ülkeleri (P5+1) arasında imzalanmıştı. Anlaşma, Tahran’ın nükleer programını sona erdirmesine karşılık olarak bu ülkeye uygulanan uluslararası yaptırımların kaldırılmasını öngörüyordu.
Anlaşma, 2015 yılının ekim ayında yürürlüğe girdi ve 2016 yılının ocak ayında Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu’nun (IAEA) İran’ın nükleer programının barışçıl olduğunu açıklamasıyla uygulanmaya başladı. BM’nin ve Batılı ülkelerin İran’a uyguladığı mali, ticari, enerji ve diğer alanlardaki yaptırımlar kaldırıldı. Anlaşma doğrultusunda İran’ın dondurulmuş olan milyarlarca dolarlık ticari mal varlığına erişimi yeniden sağlandı. İran’ın anlaşma kurallarına uymaması durumunda yaptırımların yeniden devreye girmesi koşulu getirildi.
Anlaşmanın uygulanıp uygulanmadığını denetlemekle görevli Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu (IAEA), şimdiye kadar İran’ın anlaşmanın tüm koşullarına uyduğunu saptamıştı. Ancak geçtiğimiz günlerde İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu, ele geçirdiklerini söylediği çok gizli belgelere dayanarak, İran’ın nükleer silah üretimini uluslararası toplumdan saklayarak gizli çalışmalar yaptığını öne sürdü. ABD Başkanı Donald Trump da bu iddialara destek verdi.
UTANÇ VERİCİ ANLAŞMA
Trump, Beyaz Saray’da yaptığı açıklamada, İran rejiminin nükleer silah üretme yeteneğini yok etmek gerektiğini, bu anlaşmanın buna olanak vermediğini söyledi. İran’ın; Hamas’a, El Kaide’ye ve Hizbullah’a destek verdiğini, terörü desteklediğini savunan Trump, “2015’te yönetim, öteki ülkelerle anlaşmaya imza attı. Bunun, bizi ve müttefiklerimizi nükleer silahlardan koruması gerekiyordu. Ama bu anlaşma İran’ın uranyum üretmesine olanak sağladı. Bu felaket anlaşmayla İran yalanlarını sürdürdü. Anlaşma İran’ın yalanlarının önünü kesmedi, yalnızca askeri ve ekonomik olarak büyümelerine yol açtı. Bu utanç verici anlaşma barış getirmedi. Anlaşmadan çekildiğimizi duyuruyorum. İran’a en üt düzeyde yaptırımlar uygulayacağız” dedi.
TRUMP SON KEZ UZATMIŞTI
ABD Başkanı Trump, ülkesinin Barack Obama döneminde İran’la imzaladığı nükleer anlaşmadan şimdilik ayrılmayacağını belirtirken, “Kongre ve müttefiklerimizle bir çözüme ulaşamazsak, o zaman anlaşma iptal edilecek. Anlaşma inceleme altında ve herhangi bir zamanda bizim katılımımız, Başkan olarak tarafımdan iptal edilebilir” değerlendirmesini yapmış ve Beyaz Saray, alınan kararla anlaşmanın son kez uzatıldığı duyurmuştu.
